انواع روش های صادرات و واردات دریایی در ایران

1. روش کراس حمل و نقل کراس استافینگ (Cross Stuffing)

این روش، به عنوان یکی از پرکاربردترین روش های حمل و نقل دریایی شناخته می شود. این روش زمانی استفاده می شود که هیچ خط حمل و نقل مستقیمی از مبدا به مقصد وجود نداشته باشد یا فروشنده کالا اصرار داشته باشد که کالای خریداری شده را در کشوری غیر از کشور مبدأ تحویل دهد، در این حالت، محموله با دو بار حمل و نقل مختلف ارسال می شود. خطوط از مبدا به کشور ثالث و از آنجا به مقصد. در واقع نیاز به تغییر خط کشتیرانی در کشور ثالث است که در آن باید محموله از کانتینر خط اول تخلیه و در کانتینر خط دوم کشتیرانی بارگیری شود که به آن عملیات متقاطع می گویند.

مهمترین نکته استفاده از این روش، تعویض کانتینر بار علاوه بر تغییر خط حمل و نقل است. به دلیل داشتن کد و شماره کانتینرها متعلق به یک باربری، قابل استفاده در تمامی خطوط نمی باشد. به همین دلیل، در عملیات متقاطع، محموله از کانتینر در بندر مشخص شده تخلیه و بلافاصله در کانتینر دوم بارگیری می شود. استفاده از ماشین آلات مخصوص تخلیه و بارگیری در عملیات متقاطع و امنیت بار بسیار حائز اهمیت است. زیرا می تواند صدمات جبران ناپذیری به بار وارد کند. به همین دلیل، اطمینان از اپراتورهای توانمند و با تجربه متقابل می تواند سلامت حمل و نقل محموله را تضمین کند.

2. روش حمل و نقل چارترینگ (Chartering)

یکی از انواع روش ‌های جابجایی کالا در ایران روش چارترینگ می ‌باشد. این روش زمانی مورد استفاده قرار می گیرد که بارها بسیار بزرگ و حجیم بوده و امکان بسته ‌بندی آن‌ ها وجود نداشته باشد. برای اینکار باید کشتی‌ های باربری حتما اجاره شوند. در اینجا یک قرارداد بین مالک و اجاره کننده تنظیم می شود.

3. روش حمل و نقل ترانشیپ (Transhipment)

ترانشیپ به حمل و نقل محموله ها و کانتینرهایی اطلاق می شود که از یک کشتی به کشتی دیگر در حین انتقال به مقصد نهایی منتقل می شوند. در این روش کالاها از یک کشتی به کشتی دیگر انتقال داده می شوند. زمانی این روش انتخاب می گردد که یک بندر به صورت مستقیم قادر به حمل دریایی محموله مورد نظر نباشد یا فضای کافی برای ورود کشتی ‌های ترانزیتی را نداشته باشد.

4. روش حمل و نقل گروپاژ (groupage)

اصطلاح گروپاژ به نوعی از محموله اطلاق می شود که به طور فزاینده ای در تجارت بین الملل گسترده شده است و شامل گروه بندی محموله های کوچک است که مبدا و مقصد یکسان یا نزدیک دارند. در این حالت چند تاجر با یکدیگر قرارداد امضا کرده و محموله های خود را به صورت گروهی از طریق یک کشتی ارسال می‌کنند. اینکار باعث می‌شود تا هزینه‌های ترانزیت بار برای تاجران به طور قابل ملاحظه‌ای کاهش یابد و از طرف دیگر بتوانند کوچک ترین بسته و کالای خود را به مقصد ارسال نمایند.

5. روش حمل و نقل کالاهای فله‌ای (Bulk)

روش حمل و نقل کالاهای فله‌ای، شباهت زیادی به چارترینگ دارد. تفاوت این دو روش در این است که هر کالایی  با هر سایزی ( کوچک و بزرگ ) بدون بسته ‌بندی و به صورت فله‌ای قابلیت حمل و نقل دریایی دارد.